TEKNOLOJİ
20 Ağustos 2021 16:24

Fenomen haline gelen NFT'ler, sanat mı yoksa bir illüzyon mu?

Hayatımıza çok hızlı bir giriş yapan NFT teknolojisi, basının ve sosyal medyanın radarında ve bir süre daha kalacağa benziyor. Türkçesi, değişimi mümkün olmayan anlamına gelen NFT'ler, dijital dünyada iş yapan sanatçılar için ise önemli bir gelir kapısına dönüştü

Fenomen haline gelen NFT'ler, sanat mı yoksa bir illüzyon mu?

Uzmanlar, aklımıza gelen her şeyin NFT'ye dönüştürülüp satılabileceğini söylüyor ve bunun bir sınırı olmadığına dikkat çekiyor. Uzmanlar bir NFT'yi özel kılan şeyin, dosyanın kendisinin fazladan bilgi depolaması olduğunu, bu durumun da onu saf para biriminden ayırdığını belirtiyor. NFT'ler değer taşıdığından, artık diğer sanat eserleri gibi alınıyor ve satılıyor. Tıpkı fiziksel sanatlar gibi değerleri, talep ve piyasa tarafından belirleniyor.

"NFT'LER İÇİN ÖNCELİKLE DİJİTAL CÜZDANA İHTİYAÇ VAR"

Eray Dengiz, NTF'leri üretmek için öncelikle dijital bir cüzdana ihtiyaç olduğunu söylüyor. Oluşturulan dijital cüzdana kripto para birimi olan Ethereum'un satın alınarak cüzdana eklenmesi gerektiğini ifade eden Dengiz, "Öncelikle NFT'nizi dijital bir sanat eserine dönüştürecek bir NFT pazarına ihtiyaç var. En yaygın NFT pazarlarından bazıları OpenSea, Mintable, Nifty Gateway ve Rarible'dır. İnsanlar genellikle eserlerini buraya yüklerler ve bir NFT'ye dönüştürerek satmaya başlarlar.

Nasıl kripto para borsalarından TL üzerinden kripto para alıp satıyorsanız, NFT tarafında da yaygın olan NFT pazarlarından NFT üretip, yine NFT satın alabiliyorsunuz. Bu pazarlardan sahibi olmak istediğiniz NFT eserini buluyorsunuz. Dijital cüzdanınızda bu eserin değeri kadar kripto paranızın olması gerekiyor. Ardından tıpkı bir e-ticaret sitesinden ürün satın alır gibi, bu pazaryerlerinden NFT eserinizi satın alabiliyorsunuz. Ardından satın aldığınız yerdeki pazarda, bu NFT'lerinizi saklayabiliyorsunuz" diyor.

NBA OYUNCULARININ 3 BOYUTLU NFT'LERİ

Sadece NFT pazaryerlerinden NFT eseri satılıp alındığına dikkat çeken Eray Dengiz, ilerleyen zamanlarda oyun sektöründe ve farklı sektörlerde de bu sürecin yaygınlaşacağını dile getiriyor. Dengiz sözlerini şöyle sürdürüyor: "Şu an için NBA'nın bir süre önce başlattığı NBA Top Shot adı altında bir proje var. Belli aralıklarla bu sitedeki marketlerde satın alma paketleri açık artırma ile açılıyor ve NBA'deki oyuncuların maç esnasında yaptığı hareketlerin 3 boyutlu halleri, NFT haline getirilip kayıt kullanıcılara satılıyor. Bunu da belli bir sınırlama ile yaptıkları için satın alma süreci çok değerli oluyor. Şu an için site içerisinde 800 bin kayıt kullanıcı var ve ortalama olarak bu sitede 500 milyon satış yapıldığı görülüyor. NFT sektörünü aslında sadece zenginlerin değil, tüm kesimi kucaklayan ve herkese eşit mesafede davranan bir sektör olarak görebiliriz. Elbette bu kadar popüler olmasının en büyük nedeni, rakamların çok yüksek fiyatlara satılmasından kaynaklanıyor.

Fakat arka planda daha az miktarlarda, keşfedilmemiş sanatçıların da eserlerinin olduğu ve uygun fiyatlara bunları satın alabildiğinizi düşündüğünüzde hem sanatçı hem de koleksiyonerler için farklı bir sanat kapısı ortaya çıkmış oluyor."

"NFT SATIŞLARI 220 MİLYON DOLARI AŞTI"

Doç. Dr. Ali Murat Kırık; NFT satın alanların çoğunun, varlıklarını çeşitlendirme umuduyla kripto milyonerleri olma amacında olduğunu söylüyor. NonFungible.com'a göre, 2020'deki toplam NFT satışlarının yaklaşık 250 milyon dolar değerinde olduğunu belirten Kırık, "Geçen aylarda satışlar 220 milyon doları aştı. Tüm zamanların satışları yaklaşık 534 milyon dolar, bir NFT'nin ortalama fiyatı ise 97 dolar. Ancak unutmamak gerekir ki fiziksel dünya ile sahip olduğumuz duygusal ve içgüdüsel bağlantı, birler ve sıfırlardan oluşan dijital dizilerle kopyalanamaz. NFT'ler sanat eserlerinde yaygın olan sahteciliğin ortadan kaldırılması için bir araç olarak görülüyor. Pazaryerlerinde satıldığı için sahte eserlerin tespiti oldukça kolay... Çünkü her eser bir tanedir ve yalnızca bir kişi alır. NFT'nin özel anahtarı yalnızca sizde olduğu için, yeni blokzincirindeki NFT'nin sahibi siz olursunuz. Çalınma ve kopyalanma durumu zordur. Ancak gelecek yıllarda ne olacağını şimdiden tahmin etmek oldukça zor" şeklinde konuşuyor.

"GELECEKTE NFT PASAPORTU HAYAL DEĞİL"

NFT'lerin şu an dijital içerikler anlamında popüler olduğunu söyleyen Kınık, bu tablonun gelecekte değişeceğine işaret ederek şu ifadeleri kullanıyor: "Gelecekte NFT'ler bir araba veya bir arazi parçası gibi fiziksel öğelere sahip olmak için kullanılabilir. Hatta NFT'leri teminat veya belge doğrulama açısından bile kullanabilirsiniz. Bir NFT pasaportu hayal edebilirsiniz. Yakın gelecekte NFT'ler kullanılarak teknoloji ve keşiflerin kolayca patentlenebileceğini göreceğiz."

"NFT, PANDEMİ OLMASA BU KADAR BİR KİTLEYE ULAŞAMAZDI"

Dijital ortamda hazırlanan bir sanat eserini NFT aracılığıyla 87 bin dolara satan Türk sanatçı Refik Anadol, NFT'nin pandemi döneminde ortaya çıktığını, pandemi olmasa bu kadar göz önünde olmayacağını, böyle bir kitleye de ulaşamayacağını söylüyor. NFT kavramı ile ilk kez 2018 yılında Zürih'te yaşayan bir kolektörü aracılığıyla tanıştığını söyleyen Anadol, sözlerini şöyle sürdürüyor: "Benim için bir yıl önce başlayan bir macera... Sadece üst düzey gelire sahip olan insanların değil, genel olarak kripto paralara yatırım yapmış fakat yaptıkları yatırımları değerlendirememiş insanların hareketi haline geldi. Bana kalırsa bu hareketin çıkma sebeplerinden biri, djital sanatın zamanında maalesef üstten bakan bir üslupla sanatın konvansiyonel, korunaklı sularında gezen insanların dijital sanatı bir sanat olarak görmemesi ile başlayan sonrasında ise dijital dünyada varlıklara sahip olan insanların kabul etmesiyle doruğa çıktığını düşünüyorum. Yaratıcı insanlar işlerini paylaşmaya devam edecek. Absürd rakamlarla dolu değer kavramlarının yavaş yavaş yerlerini realistik değerlere dönüştüreceğine hayal ediyorum. Los Angeles Flarmoni Orkestrası ile projeler hazırlıyoruz. NFT ve sanat dünyasında çok heyecanlı haberler sunmaya devam edeceğiz."


EN ÇOK OKUNANLAR