Klasik, modern ve çağdaş sanat arasında dengeli yapı

İstanbul'un kültür ve sanat hayatında önemli bir yere sahip olan Pera Müzesi, klasik, modern ve çağdaş sanat arasında köprü kuran sergi programlarıyla ulusal ve uluslararası ölçekte dikkat çeken bir kültür kurumu olarak öne çıkıyor. Suna ve İnan Kıraç Vakfı Kültür ve Sanat İşletmesi Genel Müdürü M. Özalp Birol, Pera Müzesi olarak 2025 yılında 20'nci yaşlarını kutladıklarını aktarıyor. Geçen yıl içinde gerçekleşen sergilere değinen Birol, "Mart-ağustos döneminde, New York'ta yaşayan Kanadalı sanatçı Marcel Dzama'nın 'Ay Işığıyla Dans: Arkadaşı Raymond Pettibon'dan Küçük Bir Yardımla' ve 2007 yılında yaşama veda eden değerli çalışma arkadaşımız, çok yönlü aydın Samih Rifat'ın anısına düzenlediğimiz 'Çok İş Var Yapacak' başlıklı sergilerini izleyiciyle buluşturduk. Eylül ayında ise İsveçli sanatçı Åsa Jungnelius'un 'Toprak, Ateş, Su ve Havayla Yazılmış Bir Dize' sergisi ile dünyanın en önemli kurumsal koleksiyonlarından biri olan British Council Koleksiyonu'ndan 'Ortak Duygular' sergilerini açtık" diyerek programın uluslararası boyutuna dikkat çekiyor. Birol, koleksiyon sergilerinde yapılan yenilikleri de aktarırken bu dönemde vakıf koleksiyon sergilerinde yenilikler gerçekleştirdiklerinden bahsederek, "Sıradışı Minas: Kütahya Çini ve Seramiklerinde Esin ve Yeniliğin Hikayesi sergimiz bu yaklaşımımızın somut bir örneği" diyor.

GÜNCEL PROJELER

2026 programına ilişkin de bilgi veren Birol, 5 Mart 2026'da açılan, yaklaşık bir yıldır üzerinde çalıştıkları 'Suyun Kıyısında: Halil Paşa'nın Yaşamı ve Sanatı' başlıklı kapsamlı sergisinin 23 Ağustos'a kadar devam edeceğini hatırlatıyor. Birol, 'Suyun Kıyısında: Halil Paşa'nın Yaşamı ve Sanatı' sergisi ve sergideki 'kıyı' metaforuna ilişkin ise şunları paylaşıyor: "Halil Paşa'nın sanatı tam anlamıyla bir geçiş alanında konumlanır. Sanatçı, eserlerinin önemli bir bölümünde, Paris'te edindiği akademik birikimi, İstanbul'un, İstanbul kıyılarının ve hayran olduğu Boğaziçi'nin eşsiz atmosferiyle buluşturur. Doğu ile Batı arasında kurduğu bu estetik denge, Halil Paşa'yı geç Osmanlı'dan erken Cumhuriyet dönemine uzanan dönüşümün kilit isimlerinden, özgün figürlerinden biri haline getirir. Bu nedenle, 'kıyı' fikri, izleyicinin değerlendirmesine bağlı olarak, yalnızca bir manzara unsuru değil, bir geçiş ve bir bakış biçimi olarak da okunabilir. Suyun Kıyısında: Halil Paşa'nın Yaşamı ve Sanatı sergisi, sanatçının yaklaşık 60 yıllık üretimini bütüncül bir yaklaşımla ele alıyor."

DİJİTAL DÖNÜŞÜM VE ERİŞİM ARTIŞI

Güz sezonuna dair planlamayı aktaran Birol, İstanbul Araştırmaları Enstitüsü'nün hazırladığı 'Cumhuriyet'in Kamera Arkası' sergisi ile 'Alistair Hicks küratörlüğündeki Creation and Destruction' sergisini sanatseverlerle buluşturmayı planladıklarından söz ediyor. Dijitalleşmeye ilişkin değerlendirmelerde bulunan Birol, müzenin çok kanallı erişim stratejisini şöyle özetliyor: "Sergilerin yanı sıra yayınlarımız, öğrenme programlarımız, film gösterimlerimiz ve farklı disiplinlerden etkinliklerimiz yoğun şekilde devam ediyor. Yılın ilk dört ayında ziyaretçi sayımız 70 binin üzerindeydi. Dijital platformlarda ise milyonlarca kişiye eriştik. Bu veriler, izlediğimiz programın güçlü bir karşılık bulduğunu gösteriyor.

HİBRİT MÜZECİLİK MODELİ

Birol dijital dönüşüme ilişkin Pera Müzesi'nin konumunu şöyle tanımlıyor: "2026 yılının ilk dört ayı itibarıyla dijital platformlarda 1 milyonu aşkın takipçiye ulaştık. İçeriklerimiz toplamda 16 milyonun üzerinde görüntülendi. 2026 itibarıyla fiziksel ve dijital deneyimin birlikte kurgulandığı hibrit model artık kalıcı hale gelmiş durumda." Dijital içeriğin rolüne dikkat çeken Birol, "Önümüzdeki dönemde dijital içeriğin yalnızca sergileri destekleyen değil, ziyaretçi deneyimini derinleştiren çok önemli bir unsur olduğunu daha da iyi anlayacağız. Dijital dünyanın dinamiklerini doğru okuyarak stratejiler geliştiren müzeler daha önce olduğu gibi 2026 yılında da bir adım öne çıkacak" diyor. Birol; uluslararası iş birliklerinin de Pera Müzesi'nin olmazsa olmazları arasında yer aldığına dikkat çekiyor.