
ABD'deki siyasi belirsizlikler ve ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanlığına ilişkin adaylık süreci piyasalardaki oynaklığı artırırken, değerli metallerde cuma günü başlayan düzeltme hareketi, yeni haftanın ilk işlem gününde hız kazandı. Altının ons fiyatı 29 Ocak'ta 5 bin 600 doların üzerine çıkarak rekor yenilemişti. Altının ons fiyatı 30 Ocak Cuma günü yüzde 9 düştükten sonra, bugün de gerileme sürdü. Gümüş ise cuma günü yüzde 26 ile tarihinin en sert günlük düşüşlerinden birini yaşamıştı.
AA'nın görüşünü aktardığı analistler bu sert düşüşün nedenleri arasında vadeli işlem piyasalarındaki teminat tamamlama (margin call) zorunluluklarını ve yatırımcıların diğer varlıklardaki kayıplarını karşılamak için nakde yönelmesini de gösteriyor.
Bu sabah, Yeditepe Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Gaye Gencer 24 TV canlı yayınında altın fiyatlarındaki düşüşü yorumladı. Ayrıca Emtia Piyasaları Uzmanı Zafer Ergezen de canlı yayında yorumlarını paylaştı. İşte Prof. Dr. Gencer ve Ergezen'in canlı yayında yaptıkları yorumlar:
FED ADAYININ ETKİSİ
Aslında benim tahminim bir miktar piyasalarda bir miktar manipülasyon da döndü. Çünkü inanılmaz hızlı arttı ve inanılmaz hızlı geri çekildi. Tabi bu kadar keskin hareketlerin olduğu dönemler, küçük yatırımcı açısından tehlikeli dönemler. Biraz bekle ve gör yapmak gerekiyor. Geri çekilmeler bekleniyordu zaten. Ama son hafta yaşanan hareket çok volatil oldu. O yüzden şimdi buna karar vermek henüz çok erken. Ama şunu biliyoruz. Jeopolitik riskler devam ediyor. FED'le ilgili belirsizlik devam ediyor. Bu arada altın fiyatlarının bu kadar hızlı geri çekilmesinin nedeni Trump'ın açıkladığı FED Başkan adayı (Kevin Warsh) ile ilgili aslında.
Kendisi, Bush döneminde de önemli görevlerde bulunmuş. FED Başkan adaylığında da CV'si oldukça güçlü bir kişi. Ve aslında parasal genişlemeye karşı bir kişi. Duruşu şahin bir duruş. Parasal genişleme konusunda temkinli davranacak olan bir kişi. Bu ne demek? Faiz indirimleri Trump'ın istediği kadar, istediği sıklıkta ve istediği miktarda olmayacak. FED, şu ana kadar yaptığı gibi verileri takip ederek enflasyon hedeflemeleri ve piyasa koşullarına uyumlu bir para politikası devam ettirecek demek.
ALTININ FİYATININ HIZLI DÜŞMESİNİN NEDENİ
En azından mevcut enflasyon hedeflemeleri ve piyasa gelişmelerine uyumlu bir para politikasının götürüleceğinden emin olmuş durumda piyasalar. Bu yüzden altın fiyatları bu seviyelere geriledi, bu yüzden hızlı bir şekilde düştü.
Şunu unutmamak lazım. Güçsüz bir dolar bütün dünya ekonomilerini tehdit ediyor. Güçsüz bir dolar dünya ekonomilerinin kaosa sürüklenmesine neden olur. Henüz o geçişi tamamlayacak enstrümanlar geliştirilemedi. Yani doların güçsüzleştirildiğinde yerine konulacak yeni finansal enstrümanlar yok. Bunu test ettik. Aslında piyasalar açısından bence bu da önemliydi. 2026-2027 yılında ben FED'in enflasyon hedeflemeleri ve piyasa koşullarıyla uyumlu bir para politikası devam ettireceğini ve bu yıl genelinde de seçimlere kadar Trump'ın çok da tepkili olmayacağını düşünüyorum. Dolar-Euro paritesinin belki 1.16'lara kadar gerilemesi de söz konusu olabilir.
Altın fiyatlarının da en azından jeopolitik risklerde belirgin bir tırmanış olana kadar işte 4400, 4350, 4600 bandında seyredeceğini düşünüyorum. Ama şöyle bir gerçeğimiz var. Merkez Bankaları hala yüklü miktarda altın alıyorlar. Avrupa Birliği'nin Hindistan anlaşması gibi yeni anlaşmalar gündemde. ABD ile Avrupa Birliği ilişkilerinin ne olacağıyla ilgili hala tansiyon azalmış değilmiş. 2026'da da altının 4700'leri de belki aşarak 5000'lere yakın bir seviyeden kapanacağını tahmin ediyorum. Yani altın önümüzdeki 2 yılın da hala gözde yatırım araçlarından biri olmaya devam edecek. Ama tabi şunu unutmamak lazım. Yüksek volatilite sergiliyor. Jeopolitik risklerdeki gelişmelere paralel, devlet adamlarının açıklamalarına paralel yüksek volatilite sergiliyor.
KÜÇÜK YATIRIMCI NE YAPMALI?
O yüzden küçük yatırımcıların daha sakin kalıp tablo netleşene kadar, en azından orta vadeli tablonun ne olacağı netleşene kadar yüklü miktarda altın alma ve satma işinden kaçınmalarını tavsiye ederim. Yani, geri çekilmelerde daha küçük alışlar, yükselişlerde daha küçük satışlar yapılabilir.
DOLARIN BEKLENDİĞİ KADAR ZAYIFLAMAYACAĞI YORUMU
Aslına bakarsak bir süreden beri zaten çok güçlü bir yükseliş vardı. Bu yükselişten sonra bir düzeltme olması bekleniyordu ama bu düzeltme çok sert geldi. FED Başkanı değişecek ve Trump yerine geçecek ismi ilk defa paylaştı kamuoyu ile. Ve bu yeni başkanın politikalarının değişeceği beklentisi, dolar endeksinin o beklenildiği kadar zayıflamayacağı, yani doların o kadar güçsüzleşmeyeceği ve FED bilançosunda küçülmeye gideceğine yönelik beklentiler bir anda kar satışlarına yol açtı.
Tabii aynı zamanda vadeli piyasalarda teminat oranları artırılmıştı. Bütün bunlar birleşince bir satış gördük, sert bir satış oldu.
DENGELENME BEKLİYORUM
Bugün ise piyasalara başlarken özellikle uzak doğu tarafında bu satışların devam etmesini bekliyorduk ki, çünkü cuma günü uzak doğu tarafında satışlar gerçekleşmemişti çok fazla. Bugün de bu satışların etkisini görüyoruz. Ama bugünden sonra bende dengelenme olmasını bekliyoruz. Açıkçası 4500-4800 dolar arasında ons altının dengelenmesini bekliyorum ben de. Yarın belki yine satışlarla başlayabilir ama sonrasında daha dengeli bir piyasa olmasını bekliyorum. Dediğim gibi çok fazla sürpriz değil de ama şunu da net olarak söyleyebilirim.
Bu sene içerisinde ben artık yeni zirve seviyelerinin görünmesini beklemiyorum. Hem ons altın tarafında hem de gümüş tarafında. Çünkü bu sadece bir kar satışı değil. Aynı zamanda politikalarda değişikliği de beraberinde getiriyor. Özellikle FED başkanının politikalarının değişeceği beklentisi, piyasalar üzerindeki o doların beklenildiği kadar değer kaybetmeyeceği endişeleri fiyatlara yansımış durumda. Bu aradaki farkın aslında hem altın hem de gümüş değerli kıymetli metaller üzerinden silindiğini görüyoruz.
Politikaların yeniden veya beklenildiği gibi olacağına yönelik bir değişiklik olmazsa, ben artık altın ve gümüşte bu yıl yeni zirve seviyelerinin görülmesini beklemiyorum.
Ergezen, "Ne dersiniz, Trump'ın hedefi burada da bir belirsizlik yaratmak mı? Çünkü şimdi hep bu zamana kadar diyorduk ki istediği bir ismi atayacak. Ve o istediği isim de onun talep ettiği indirimleri yapacak bir isim olacak diye bir beklenti vardı. Biz FED'in bağımsızlığını tartışacağız diye konuşurken, aslında çok da öyle olmayacak bir adayı işaret etmiş gibi görünüyor. Ne dersiniz?" sorusu üzerine şu yanıtı verdi:
Aslında evet dediğiniz doğru. Çok net bir tespit. Zaten piyasalar da bunu gördüğü için hem altın hem de gümüş tarafında zaten sert satışları beraberinde getirdi. Tabii aslında Trump istediğini alacak. Neden? Çünkü faiz indirimlerini istiyor. Hızlı faiz indirimlerini istiyor. Kevin Walsh da aslında faiz indirimlerine sıcak bakan ve faiz indirimlerini destekleyen bir Merkez Bankası Başkanı adayı olarak gözükmekte. Bununla beraber FED bilançosunun da küçülmesini isteyen bir aday aslında. Böyle bakıldığınız zaman, evet hem faizleri indirecek ama bu faizleri indirirken de bilançoyu küçültme amacı güdüyor. Aynı zamanda FED'in, piyasalara müdahalesinin kısmen daha sınırlı olmasını isteyen bir aday. Bu çerçevede baktığımız zaman, o dolar endeksindeki o değer kaybının veya doların değer kaybının da aslında faiz indirimlerine rağmen o kadar yüksek olmayacağı beklentisi ve FED'in bilançosu içerisinde gözüken yüksek risklerin daha fazla indirileceği beklentisi aslında fiyatlamalara yansımış durumda.
Trump aslında burada istediğini alacak faiz indirimleriyle beraber. Ama sonrasında, işler pek Trump'ın istediği gibi gitmeyebilir sizin de dediğimiz gibi.
BORSA YORUMLARI
Aralık ayında da borsa İstanbul'un çok iyi bir performans göstermesini bekliyorduk ama bizi bir miktar bekletti. İkisini bir tek aya sıkıştırdığı için çok güçlü performans geldi bu sefer. Ben bir miktar açıkçası düzeltmelerin gelmesini bekliyorum. Çünkü ciddi bir yükseliş yaşadık. Bu yükselişten sonra bir miktar dinlenme, yabancı ilgisinin yeniden izlenilmesi, enflasyon verisinin görülmesi ve sonrasında Merkez Bankası'nın yeniden faiz kararı açıklanıncaya kadar ki dönem arasında bir dengelenme olmasını bekliyorum. Çok ciddi yükseliş gösteren sektörler ve hisseler oldu, bunlarda bir miktar karar realizasyonu ile geride kalmış sektörlere ve hisselere doğru bir miktar geçişi olmasını bekliyorum.
Bu da bir süre dalgalanma yaratacak gibi gözükmekte. Ama hep söylüyorum, ben bütün yıl boyunca olumlu performansın devam etmesini bekliyorum ama, tabii bu endeks anlamında yükseliş olacak değil. Endeks yükseldi ama yavaş yavaş ben genele yayılmasını da bekliyorum. Özellikle yaklaşık bir hatta iki seneden beri bazı sektörlerde ve hisselerde çok çok çok baskılı geçti. O baskının yerini artık yavaş yavaş alımlara ve bundan sonraki senelere hazırlık pozisyonlanma senesi olarak görüyorum bu seneyi.