PİYASALAR

Arabistan'a Kaşıkçı faturası 90 milyar dolar

Gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın öldürülmesi Suudi Arabistan’a pahalıya patlamaya devam ediyor. JP Morgan, dünyanın tepki gösterdiği Arabistan’dan 90 milyar dolar sermaye çıkacağını belirtti

Gazeteci Cemal Kaşıkçı'nın şüpheli ölümü ve Yemen'deki savaşın şiddetinin artmasıyla birlikte Suudi Arabistan'a başta Avrupa olmak üzere tüm dünyadan tepkiler çığ gibi büyüyor. Geçen yıl 4.1 milyar dolarla dünyanın en büyük askeri teçhizat ithalatçısı olan ülkeye, başta Almanya olmak üzere Danimarka, Finlandiya ve İngiltere silah satışlarını durduracağını açıkladı. Yabancı şirketler ülkeyle yeni işler yapmaya isteksiz görünürken, ülkedeki paralar krallığı terk etmeye başladı. JP Morgan da bu yıl 90 milyar doların üzerinde sermayenin krallıktan çıkacağını belirtiyor. Riyad'daki Ortadoğu Finansal Yatırım Şirketi'ne (MEFIC) göre, Kaşıkçı'nın öldürülmesinden önce ülkedeki şirketlerden yaklaşık 165 milyon dolar yabancı para çekildi. Bu yılın başında yapılan Birleşmiş Milletler raporuna göre ise, doğrudan yabancı yatırımlar 2017'de 14 yıl içinde en düşük seviye olan 1.4 milyar dolara düştü.

ABD'NİN SATIŞI ARTTI

Stockholm Barış Araştırmaları Enstitüsü verilerine göre ABD, geçen yıl Suudi Arabistan'a 3.4 milyar dolarlık silah sattı. İngiltere'nin ihracatı 436 milyon dolar, Fransa'nın ise 27 milyon dolar oldu. Yemen saldırılarından sonra dünya genelinde başlatılan ambargoya rağmen ABD'nin 2016 ve 2017'de bu ülkeye silah satışı yüzde 38 arttı. Suudiler bu yılın ilk 9 ayında Almanya'dan 416 milyon euroluk silah ithal ederek, Cezayir'den sonra en fazla silah alan ülke oldu. Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre, Türkiye'nin Suudi Arabistan'a silah ihracatı ise bu yıl yüzde 73 gerileyerek 8 milyon dolara indi. Dünyanın tepkisi Suudi Arabistan'da hisse senedi piyasasını da etkiliyor. Kaşıkçı'nın ölümünün ardından Suudi Arabistan borsası düştü.

PROJELER DURDU

Veliaht Selman'ın yakın müttefiki olan Softbank CEO'su Masayoshi Son, şirketinin Suudi Arabistan ile olan mali bağlarını koparmayacağını, ancak cinayete dair gerçekler ortaya çıkana kadar Suudi paralarını almayacaklarını söyledi. Ayrıca Son, Suudi Arabistan ile işbirliği içerisinde gerçekleştirilecek olan ikinci bir mega fona yönelik planların çok erken olduğunu belirtti. Uber'in CEO'su Dara Khosrowshahi ise Suudi Arabistan Kamu Yatırım Fonu'ndan 3.5 milyar dolar aldıklarını ve hükümetin Kaçıkçı'nın ölümü hakkında daha fazla bilgi vermemesi halinde yeni projeye başlamayacaklarını söyledi.

PETROL FİYATLARI ÇAKILDI

Trump yönetiminin kasımda yürürlüğe koyduğu İran yaptırımlarıyla ilgili önceden yaptığı açıklamaların ve Venezüella'daki krizin yarattığı endişelerin de etkisiyle eylül sonunda 82 dolara çıkan petrol fiyatı, 100 doları görüp görmeyeceği spekülasyonlarını beraberinde getirmişti. Sabah'ın haberine göre 2 Ekim'den beri uluslararası toplumu meşgul eden Kaçıkçı cinayeti ise petrol fiyatlarını daha da aşağı çekti. 2 Ekim'de 84.35 olan brent petrol fiyatı, cuma günü 58.80 seviyesine gerileyerek, 2 ayda yüzde 30 düşüş yaşadı.