PİYASALAR

Doç. Dr. Sare Aydın: Hayatın yarısı kadınlardan oluşuyor, masada neden yokuz?

Platin

Platin Dergisi iş ve ekonomi dünyasını 'platindergisi' Instagram hesabından ağırlamaya devam ediyor. Mena İletişim Kurucu Ortağı Suat Özyaprak, AK Parti İstanbul Milletvekili ve W20 Türkiye Delegasyonu Başkanı Doç. Dr. Sare Aydın ile pandemi sürecinde kadınların iş dünyasına adaptasyonunu konuştu. Aydın "Pandemi aslında en çok kadınları vurdu, çünkü bir işyerinde vazgeçilmesi ve işten çıkartılması gerekenler de ilk olarak kadınlar oluyor. Bu da pandeminin kadın istihdamında artırmaya çalıştığımız grafiği bir sene içerisinde yüzde 3 oranında düşürdüğüyle karşılaştık" dedi.

Konu kadın olunca meselenin her yerinden tutabiliyorsunuz diyen Sare Aydın “Kadın meselesi tek taraflı ele alınmamalı. Daha doğrusu meseleyi kadın erkek diye ayırmamak gerek. Kadın ve erkeklerin iş hayatına dahil olma biçimleri, gerek sosyal gerekse siyasal hayata kısacası sayamayacağımız bir çok alanda kadınların erkeklere göre daha fazla yük taşıdığına inanıyorum. Bir taraftan hem eğitiminizi alıyorsunuz, bir taraftan iş hayatının içerisine adapte oluyorsunuz. Çalışırken evlenip aynı anda yuvar kuruyorsunuz, siz yuva kurduğunuz andan itibaren normal hayatınızın içerisine bir yük daha ekliyorsunuz. Aile içerisindeki düzen, hayatın devamlılığı genelde kadınlardan bekleniyor. Kadınlar iş ve aile hayatı arasında denge kurmak zorunda kalıyor” dedi.

“HAYATIN YARISI KADINLARDAN OLUŞUYOR, MASADA NEDEN YOKUZ?”

Kadınlar olarak hem iş hayatlarının içerisine kendi ayaklarının üzerinde durmaya çalışırken, hem de özel hayatlarının içerisinde bir düzen oturtarak istihdam edilmeye yöneldiklerinden bahseden W20 Türkiye Delegasyonu Başkanı Sare Aydın “Girişimci olduk, yönetici olmaya çalıştık ve bunu yaparken de işte o erkek dünyasının içerisinde de var olan düzene aslında çomak sokuyorduk. Düşünün ki bir yönetim kurulu var, bu yönetim kurulunun hepsi erkeklerden oluşuyor ve biz kadınlar olarak diyoruz ki; “Hayır, biz de geleceğiz ve orada olacağız. Çünkü hayatın yarısı kadınlardan oluşuyor. Bu masadan kalkıp eve gittiğinizde yarısını bir kadınla paylaşıyorsunuz. Sizi dünyaya getiren bir kadın, sizin önünüze yemek koyan bir kadın, sizinle hayatı paylaşan bir kadın. E öyleyse bu masanın etrafında neden biz yokuz?” deyip bu sefer kadınlar yönetim ve karar alma mekanizmalarında, siyasette daha fazla temsil edilme noktasında, kamu sektöründe ve bürokraside üst düzeyde yer alma noktasında veya iş dünyasının içerisinde CEO, yönetici ve girişimci olarak yer alma arzusuyla hayatımız bir dengede giderken hepimiz Covid-19 ile karşı karşıya geldik. Bu sadece bize ait bir mesele değil, tüm dünyada bu virüsle mücadele etme konusunda çözüm ararken birden bire hayatımızın içerisinde karantinalar olmaya başladı” dedi.

“PANDEMİ SÜRECİNDE ERKEKLER BİZİ DAHA İYİ ANLADI”

Aydın sözlerine şöyle devam etti: “Bu süreçte erkekler şunlarla karşılaşmaya başladı; biz işyerinde çalışırken evin içerisinde ayrı bir iş dünyası varmış ve burada da bir iş paylaşımı yapmamız gerekiyor dediler. Pandeminin biz kadınlar açısından iyi bir tarafı, evde kalan ve kalmak zorunda kalan erkeklerin evin içerisinde de hayatında eşi, partneri, annesi veya her kim varsa onun evin içerisinde ne kadar bir yük taşıdığını görmeye başladı.”

“KARANTİNA SÜRECİNDE KADIN İSTİHDAMINI DÜŞÜRDÜLER”

Pandeminin aslında en çok kadınları vurduğunu söyleyen Doç. Dr. Sare Aydın “Çünkü bir işyerinde vazgeçilmesi ve işten çıkartılması gerekenler de ilk olarak kadınlar oluyor. Bu da pandeminin kadın istihdamında artırmaya çalıştığımız grafiği bir sene içerisinde yüzde 3 oranında düşürdüğüyle karşılaştık” dedi.

“W20’Yİ TÜRKİYE KURDU, BU DA ÜLKEMİZİN KADINLARA VERDİĞİ DEĞERİN GÖSTERGESİ”

W20’nin kuruluş hikayesini anlatan Aydın “W20, Türkiye Cumhuriyeti’nin G20 başkanlığını yaptığı 2015 yılında bizim ülkemizin insiyatifi ile kuruldu. Bu aslında çok büyük bir şeydir iş dünyasında yer alan kadınlar adına. W20 burada Türkiye’nin kadınlara verdiği değeri gösteriyor, çünkü büyüme ve kalkınma tek bir cinsiyet ile yapılacak şey değil. Türkiye’de bu oluşumu kuran üç tane STK var, bunlar KAGİDER, KADEM ve TİKAD’ın bir araya gelmesiyle oluştu” dedi

“KADINLAR HEM DİJİTAL DÜNYADA HEM DE FİNANSAL ANLAMDA DESTEKLENMELİ”

W20 olarak yaklaşık altı ile sekiz konu başlığına odaklandıklarını ifade eden Delegasyon Başkanı Sare Aydın “Bunlardan bir tanesi iş gücüne katılım, daha doğrusu kadınların iş gücüne katılımını artırmak. Türkiye’ye baktığımızda 2016’da kadınların iş gücüne katılım oranı yüzde 36 iken 2019’da bu oran yüzde 33’e düştü. Pandemi bütün dünyada kadınların iş gücüne katılma oranını yüzde 3 ila 7 arasında aşağıya çekti. Biz pandemiyle birlikte bir anlamda var olan dijital dünyamızın içerisinde direkt olarak dahil olmaya başladık. Türkiye’de 74 milyon internet kullanıcısı bulunuyor, bunların yüzde 86’sını erkekler oluştururken yüzde 69’u da kadınlardan oluşuyor. Kısacası dijital kapsayıcılık hayatımızın her alanına girmiş oldu. Biz de W20 olarak kadınlarımızın dijital hayatta daha fazla yer almasını sağlamak ve kadınların pandemi sürecinde işten çıkartılmalarını önleyecek en önemli girişimlerimizden birisi de esnek çalışma saatlerini önerdik. Yani kadını işten çıkarmayın, bunun yerine evinde yine dijital ortam içerisinde iş gücüne dahil olarak istihdama devam etsin dedik. 

Bir diğer önerimiz ise finansa katılım oldu. Burada iş dünyasının içerisinde kadınlar yer alırken, yeni iş kurmak için bankalardan teşvik alıyorlar. Kadınlar finansa eriştikten sonra sürdürülebilir olmasını istiyoruz, çünkü kadınlar erkeklere göre işi sürdürmekte daha zayıf kalıyor” diyerek kadınların iş gücüne katılımı için çalıştıklarını vurguladı. 

“KADINLARIN KARAR ALMA MEKANİZMALARINDA YER ALMASI ŞART”

Karar alma mekanizmalarında kadınların yer alması dünya genelinde yüzde 6 ila 10 arasında değişiyor diyen Aydın “Masada bir ya da en fazla iki kadın oluyor. Silikon Vadisi’nde bile dünya devleri şirketlerde kadınlara yer olmadığını çok rahat görebilirsiniz. Kadınların sorunları ve meselelerini kadınlar erkeklerden çok daha iyi gözlemleyebiliyorlar. 

Erkek sabah evden çıkarken kapıyı kapattığında artık o ev orada kalıyor, işe gittiğinde o evdeki sorunlar nasıl olsa evdeki hanımefendi tarafından idame ettirildiği için karar mekanizmasında onu düşünmüyor. Erkeklere ev işlerini yapmak çok zor geliyor, iş yerinde rahatça hüküm sürdüklerinden dolayı düzenlerinin bozulmasını istemiyorlar. Kadınların iş yerlerinde kreş, çocuk bakım alanları ve diğer imkanları elde etmesi için mutlaka masada yer alması gerekiyor. Bu yüzden karar alma mekanizmalarında kadınların rolü çok önemli. W20 olarak liderlere kadınların istihdamın dışında bırakılmadan alternatiflerle çalışabileceği iş modellerinin üretilmesi gerektiğini söylüyoruz” dedi.

“TÜRKİYE’DE KADINLARIN İŞ GÜCÜNE KATILMA ORANI YÜZDE 33”

Türkiye’de kadınların iş gücüne katılım oranının yüzde 33, dünya ortalamasında ise yüzde 38 bandında olduğunu ifade eden Doç. Dr. Sare Aydın “Avrupa ortalaması yüzde 46, OECD ortalaması ise yüzde 44. Dünya ile neredeyse kafa kafaya giderken, Avrupa ile kıyasladığımızda bir miktar geride kaldığımızı söyleyebiliriz. Bu oranları artıracak mekanizmaları üretmemiz gerekiyor. Kadınların Türkiye’de siyasal katılımı yüzde 17, Avrupa’da bu oran yüzde 30 iken dünyada ise yüzde 25. 2006’ya Türkiye’de kadın siyasal katılımı yüzde 4’tü, 2006 seçimleriyle birlikte yüzde 11’e ulaştı ve en son 2018 seçiminde bugünkü yüzde 17 oranına ulaştı” dedi.

“EĞİTİM ARTTIKÇA KADINLARIN İSTİHDAMA KATILIMI DA ARTIYOR”

Kadınların eğitiminin arttıkça, iş gücüne katılım oranlarının da arttığının altını çizen Aydın “Eğitim her açıdan kadınların ve en önemlisi kız çocukları için olmazsa olmazımız. Eskiden kız çocuklarını okutmak istemeyen babalar bugün “Aman kızım sen oku, koluna bir bilezik tak da gerisi önemli değil” noktasına geldi. Kız çocukları günümüzde ilkolullaşma oranında erkek çocukları geçmiş durumda. Kadınlarda lise altı grubu için istihdama katılım yüzde 27, lise mezunlarında iş gücüne katılım yüzde 34, meslek ve teknik liselerden mezunlarda yüzde 42 iken, üniversite ve yüksekokul grubunda yüzde 72 gibi rekor bir düzeyde. Kadınlarda eğitim arttıkça iş gücü ve istihdama katılım da artıyor” dedi.

“KADIN PATRONLARIN SAYISI HER GEÇEN GÜN ARTIYOR”

AK Parti İstanbul Milletvekili ve W20 Türkiye Delegasyonu Başkanı Doç. Dr. Sare Aydın son olarak “Yurt dışı ve Türkiye’de eğitimini tamamlamış onlarca kadın patronumuz var ve onların yanında özel sektörde üst düzey noktalarda yer alan binlerce arkadaşımızın olduğunu görüyoruz. Girişimci cesur kadınların sayısı da gün geçtikçe artıyor. Türkiye’de akademi alanında da güzel gelişmeler var, artık üniversitelerdeki her iki akademisyenden birisi kadın” diyerek sözlerini noktaladı.