Platin
PİYASALAR
Ufuk Tarhan
[email protected]

Post corona-koronavirüs sonrası (?)

Ruhsal ve parasal dengesi şaşmayan insanoğlu, krizden etkilenmeyen ve dönüşmeyen hiçbir sektör, iş ya da meslek kalmayacak. Bilim ve teknolojinin, yazılımın ve platform servislerin sektörler üstü önemleri ve kullanımı müthiş yükselecek.

Artık küresel iki soru ve sorunumuz daha var… Koronavirüs sonrası ne olacak? Hangi sektörler ya da iş alanları yükselecek? Hangileri zora girecek? Önce, şu ana kadar temelde neler olduğunu tekrar bir düşünelim. Ardından farkındalığımızı ve zihnimizi netleştirelim…

TASARLANMIŞ BİR PROJE Mİ?

Dünya topyekûn bir şekilde, ‘kurgulanmış ya da tasarlanmış bir proje’ olup olmadığı henüz bilinemeyen Covid-19 salgınına maruz kaldı ve krize girdi. (Kim tarafından yapılmış olabileceği belirsiz kalmakla beraber, -olağan şüpheliler Çin, ABD ve Rusya- kasıtlı bir biyolojik, ekonomik saldırı olduğunu düşünenlerin sayısı hiç de az değil.) Tüm iş dünyasının, şirketlerin, kurumların, okulların faaliyetleri, (sözde) medeni dünya tarihinde daha önce hiç görülmedik biçimde ‘devletler tarafından’ yavaşlatıldı ve pek çok alanda durduruldu. Yani devlet otoritesi en özgürlükçü toplumlarda, piyasalarda bile iş dünyası ve kurumlar üzerinde çok ağır ve net yaptırımlar uyguladı. “Esas güç bende” dedi. Koronavirüs sonrası gelişmeler, bunun uzun süre bu şekilde, üstelik de artarak devam edeceğinin sinyallerini verdi. Bu durum 5G ile birlikte şirketlerin kripto paralara, blokchain’e ve sosyal medya platformlarına yönelişini hızlandırdı. 

ONLINE BAĞLANTILARLA TAM ZAMANLI BİR GÖZETLEME

Tüm dünyada “Hayat tarzıma karışamazsın, istediğimi yaparım” diye atarlanan ‘bireyler’ bile yine devletler tarafından zorla karantinaya, ev hapsine alındılar. İşlerinden, güçlerinden ve yaşam akışlarından uzaklaştırıldılar. Paşa paşa maske  ve eldiven takmaya boyun eğdiler. Bundan sonrasında da bireylerin sağlık, salgın önleme, güvenlik gerekçeleri ile kamerayla, mobil, giyilebilir cihazlarla, çiplerlerle, online bağlantılarla tam zamanlı gözetleneceğine kesin gözüyle bakabiliriz. Koronavirüs krizi, bu yolu ardına kadar açtı. Hatta Covid-19 test sonuçlarıyla genetik kodların dahi kontrolü aşamasına doğru ilk adımlar atıldı. Yine en özgürlükçü, en insan hakları savunucusu ülke devletleri dahi virüs vesilesi ile sınırlarını yüksek ve kalın duvarlarla çevrelediler. “İçimize, kendimize, işimize bakalım, biz bize yetmeliyiz” moduna, bir anlamda ‘soğuk siber savaş’ dönemine de geçtiler. Lüks modaevleri cerrahi maske, tulum, hastane çarşafı, yastık kılıfı yapmaya başladı. Otomotiv şirketleri vantilatör ve farklı hastane gereçleri üretimine geçti. Parfüm imalatçıları el, ev ve mekan dezenfektanlarına yöneldi. Yolcu uçakları ise sağlık malzemesi taşımak için kargo uçağına, neredeyse bir gecede dönüşebildi. Bu süreç ise devamında “Biz neler yapabiliriz?” konulu workshoplar ve yaratıcılık hekatlonları, online dünyada zirve yapmaya başladı.

PEKİ, ŞİMDİ NE OLACAK?

2020’yi Koronavirüs sonrası oluşacağından hiç kimsenin şüphe duymadığı büyük ekonomik sarsıntılarla yaşayacağız. Kısa sürede kriz, olağanüstü hal vb. durum psikolojisinden ve ortamından çıkamayacağız. Sağlık sektörünün her alan ve kademesi, e-ticaret, lojistik, eğitim, tarım-hayvancılılık, eğlence (oyunlar, e-spor, AR/VR/XR) sektörleri ile alt sektörleri; buralarda oluşacak yeni beceriler, meslekler, buluş ve icatlar yanardağ patlamasından fışkıran lavlar gibi yükselecek ve yayılacak. Kısacası yaşadıklarımız ve yaşayacaklarımız; Koronavirüs sonrası 10 yılda geçeceğimiz ‘Yeniçağ’ için devre arası…