PİYASALAR

Para, para, para...

Platin

Neredeyse insan dünyanın üzerinde var olmaya başladığı ilk günden beri paranın farklı şekilleri dolaşımda... Büyükbaş hayvan takasından Bitcoin’e para biriminin evrimini beraber keşfedelim

TAKAS

M.Ö. 128.000 

Afrika'da modern insanlar uzun mesafeler arasında kaynak değiş tokuşu yapıyordu. 

M.Ö. 80.000

Bazı erken dönem ticaret yolları kuruldu.

M.Ö. 9.000 – 6.000

Hayvancılık ve tarımsal mahsuller, diğer mal ve hizmetlerin takas edilmesi amacıyla kullanıldı.

M.Ö. 3.000

İlk bankalar Babil’de (bugünkü Irak) ortaya çıktı. Müşteriler; önce tahıl, sonra sığır, tarım aletleri ve değerli metaller yatırdı.

İLGİNÇ BİLGİ 1 : 

Sermaye (capital) , hisse senedi (stock) ve ücret (fee) gibi birçok İngilizce terim hayvan ticareti kökenlerinden türetildi.

DENİZ KABUKLARINDAN MADENİ PARALARA

M.Ö. 1.300 

Deniz kabukları; Asya, Afrika, Okyanusya ve Avrupa'nın bazı bölgelerinde en yaygın ödeme şekli haline geldi.

M.Ö. 1000

Çin'in Batı Zhou hanedanı metal paralar kullanmaya başladı.

M.Ö. 687

Lidya Kralı Alyattes (günümüz Türkiye'si) Batı dünyasında ilk metal sikkelerin basılmasını emretti.

İLGİNÇ BİLGİ 2: 

Deniz kabukları, 20. yüzyıla kadar Afrika'nın bazı bölgelerinde yasal ödeme aracı olarak kabul edildi.

KAĞIT PARA 

M.S. 806 

Bakır kıtlığı nedeniyle, İmparator Hien Tsung bilinen ilk kağıt banknotları çıkarır.

1661

İsveç, Avrupa'nın ilk banknotlarını çıkarır.

ALTIN STANDARDI 

1816

Altın, İngiltere'nin resmi değer standardı oldu. 

1879

Altın, Birleşik Devletlerin resmi değer standardı oldu.

İLGİNÇ BİLGİ: 

ABD, Altın Standard’ını, kabulünden 54 yıl sonra, 1933'te terk etti.

E-PARA, KREDİ KARTLARI VE DİJİTAL PARA 

1860

Western Union ilk elektronik fon transferini (EFT) gerçekleştirdi.

1950

İlk kredi kartı olan karton Dinners 'Club kartı yayınlandı.

1967

İngiltere, dünyanın ilk ATM'sini açıyor.

1999

Avrupa'da mobil bankacılık başlıyor.

2009 

Bitcoin, dünyanın ilk dijital para birimi olarak piyasaya sürülüyor.

İLGİNÇ BİLGİ: 

İlk Bitcoin işlemi 21 Mayıs 2010'da gerçekleşen bir pizza siparişiydi.

GELECEKTE PARANIN KADERİ NE OLACAK?

Para tarihindeki en yeni bölümün gözlerimizin önünde gerçekleştiğini belirtmek gerekiyor. Son yıllarda, hükümetler ve merkez bankalarının yüksek banknotların kaldırılması çağrısında bulunması nedeniyle ‘Nakde Karşı Savaş’ hızlanıyor. Örneğin, Kasım 2016'da Hindistan Başbakanı Narendra Modi 500 ve 1000 rupi banknotu para iadesi ile bir gecede ülkenin banknotlarının yüzde 86'sını ortadan kaldırdı. 

Japonya ise nakitsiz ödemeyi seven Asya ülkelerinin kurallarının istisnalarından biri olarak karşımıza çıkıyor. 2019'da ülke hükümeti, 2025 yılına kadar nakitsiz ödemeleri yüzde 40'a çıkarmayı amaçlayan ‘Nakitsiz Vizyonunu’ açıkladı. Japon hükümetine göre şu anda Japonya'daki ödemelerin yalnızca yaklaşık yüzde 18'i nakitsiz.

İnternette doğan para birimleri, yalnızca ağa dayalı bankalar ve HFT algoritmaları, mevcut yasalara veya yetkilere bakmaksızın en yüksek hızlarda çalışan sahipsiz aracılar haline geliyor. Oyun alanı değişiyor.

Merkez bankaları kendi dijital para birimlerini çıkarmaya yaklaşıyor. Eğer yaparlarsa, dolar nihayet dünyanın baskın para birimi olarak gerçek bir rekabetle karşı karşıya kalabilir.

KRİPTO PARALAR PARA SİSTEMİNE ŞU AVANTAJLARI SUNUYOR: 

Merkesizleşme

Enflasyonist Olmama

Şeffaflık

Anonimlik

SEÇİLEN ÜLKELERDE TÜM ÖDEMELERİN İÇİNDEKİ NAKİT ÖDEME PAYI (2018)

İspanya

İtalya

Japonya

Almanya

Fransa

İngiltere

Çin

ABD